Tâm lý người chơi/thi đấu: Tự tạo áp lực và cách vượt qua – Phần 1
Trong từ điển mở rộng Urban Dictionary, “Choked” đã được định nghĩa là có một màn trình diễn tệ hại trong khi được mong chờ kết quả cao, thường là trong thể thao hoặc trò chơi nào đó. Với ý nghĩa này, “Choked” có thể ám chỉ trạng thái tâm lý của người chơi/thi đấu, mô tả trạng thái tâm thần chung của đối tượng, hoặc thậm chí chỉ đơn giản là kết quả bất ngờ của trận đấu.
“Choked” Tâm lý
“Choked” ở đây đề cập đến việc một hoặc vài cá nhân gặp phải stress rất lớn ảnh hưởng có thể tới khả năng chiến đấu của cả đội hoặc chỉ một vài người. Điều này đặc biệt áp dụng trong lĩnh vực game và thể thao điện tử. Dễ dàng nhận biết một người chơi đang bị “Choked” chỉ bằng cách nhìn vào biểu hiện mặt và hành vi của anh ta, đặc biệt là sau khi chết và phải xem màn hình đồng đội.
Có một số biểu hiện phổ biến khi một người chơi bị “Choked”, bao gồm:
- Hít sâu/thở dài (đây là cách khống chế stress đơn giản nhất).
- Nét mặt biểu lộ sắc thái buồn, lo âu, căng thẳng.
- Các pha chiến đấu tiếp theo (khi đã bị “Choked”) nếu chết/thua thường mang tính lỗi kỹ thuật do bản thân.
- Hành vi chán nản do mệt mỏi, thất vọng, mệt mỏi, và nhiều hơn nữa.
Các hành vi chán nản thường xuất hiện khi một đội thi đấu gặp bất lợi gần như hoàn toàn trước đối thủ, mặc dù họ đã sử dụng hết nội lực và tài cán của mình. Một ví dụ điển hình là khi hai người chơi AWP-er giao đấu với nhau trong CS:GO. Khi kết quả luôn nghiêng về phía bên kia, người chơi còn lại sẽ thể hiện sự uất ức do bất lực. Nhận thấy kết quả phân tranh giữa hai người, người chơi ở phe thua có thể quyết định nhường vị trí AWP cho người khác hoặc từ bỏ hoàn toàn chiến thuật peek AWP. Khi một người chơi bị coi là “Choked”, đó đồng nghĩa với việc đối tượng đó chịu áp lực từ bên ngoài.
Tuy nhiên, “Choked” không chỉ áp dụng cho áp lực thắng thua trong một trận đấu. Nó cũng có thể là do áp lực tinh thần của người chơi, những lỗi xảy ra trong các trận đấu trước đó làm tổn hại đến đội hình hoặc bản thân người chơi. Có nhiều tình huống có thể dẫn đến bị “Choked”, ví dụ như thua liên tục do lỗi của chính mình, teamkill do sai sót cá nhân, hoặc một pha xử lý ngớ ngẩn khiến cả đồng đội cảm thấy bất mãn. Tùy vào trạng thái tâm lý của mỗi người, khả năng bị “Choked” sau một thời gian chịu đựng sẽ khác nhau.
Một khi đã bị “Choked”, người chơi sẽ chịu áp lực stress đè nén rất mạnh lên tâm lý, ảnh hưởng xấu hoặc rất tệ lên khả năng tiếp tục chiến đấu của mình. Hơn nữa, trong trường hợp bản thân gặp chết dù không hoàn toàn do lỗi kỹ năng của mình, người chơi thường tự oán trách bản thân và cơn “Choked” vẫn tiếp tục tồn tại.
Những “Cảm giác” mà một người chơi bị “Choked” thường có bao gồm khó thở/nghẹn hơi/tức ngực sau khi thua/chết, cảm thấy ân hận, áy náy với đội vì pha xử lý mắc lỗi, mất tư tưởng “chơi để thắng” và cảm thấy mệt mỏi.
Khi chơi với bạn và bạn của bạn lên cơn “Choked”, bạn có thể nhận ra những dấu hiệu của việc bạn game mình bị Choked, bao gồm việc không năng nổ như trước đó, ít hoặc không còn bình luận gameplay từ góc nhìn đồng đội khác, kêu buồn ngủ dù mới chỉ chơi ít game, và ít khi lên tiếng, chỉ nói trong một số trường hợp yêu cầu, đề nghị nhất định.
Vậy làm thế nào để xử lý chống lại “Choked”? Câu trả lời là rất khó. Một khi đã bị “Choked”, chỉ có bản thân bạn mới có thể tự giành lại lòng tin và vượt qua cơn stress đó. Một pha clutch thành công, một pha xử lý xuất sắc, một màn mind game thành công… Bất kỳ kết quả tốt nào mà người bị “Choked” đạt được có thể giúp lấy lại tinh thần và cảm giác chiến thắng.
Tuy nhiên, người bị “Choked” cũng cần sự giúp đỡ. Thông thường, người chơi thường có thể nhận biết rằng họ đang bị “Choked” và báo cho đồng đội. Trong thời điểm này, đồng đội có thể đóng vai trò quan trọng trong việc giúp người bị “Choked” lấy lại tinh thần. Bằng cách thể hiện sự đồng hành và hỗ trợ, như những từ ngữ động viên như “nt” (nice try) hay những hành động như drop súng, hồi sinh hoặc gánh team, đồng đội có thể tạo động lực lớn để giúp người bị “Choked” vượt qua khó khăn. Tuy nhiên, cuối cùng chỉ có bản thân người bị “Choked” mới có thể tự giành lại lòng tin và trở lại cuộc chiến.
Trong phần tiếp theo, chúng ta sẽ phân tích khái niệm “Tilted” và tác động nặng nề hơn của nó lên tâm lý người chơi cũng như đồng đội.

